Normpercentages en reservevorming via voorraadafwaardering volgens het Service- en Adviesbureau voor de Boekhandel


Ieder jaar blijkt dat er onduidelijkheid bestaat over de normen die gehanteerd moeten worden bij het afschrijven van boeken en reservevorming via voorraadafwaardering. In de praktijk blijkt dat met name kleine, christelijke, boekhandels niet altijd bekend zijn met het advies van het SAB. Het SAB (Service- en Adviesbureau voor de Boekhandel) adviseert al sinds jaar en dag normpercentages voor de afwaardering van de voorraad boeken. Op verzoek van de BCB heeft het SAB deze percentages nog eens op een rij gezet.
Aan bod komen de normpercentages en reservevorming via voorraadafwaardering.


Normpercentages

Het afwaarderen van de voorraad is een jaarlijks terugkerende kwestie en speelt telkens als de inventarisatie plaatsvindt en de jaarcijfers moeten worden opgeleverd. De afwaardering geschiedt door middel van, door de SAB geadviseerde, afschrijvings-percentages. Deze percentages geven aan waarmee de waarde op de balans moet worden afgewaardeerd. Het betreft dus niet percentages waarmee de verkoopprijs daadwerkelijk verlaagd mag worden. Want u beslist zelf met welk percentage u de prijs van uw boeken bij uitverkoop verlaagt, zolang u de afspraken rond de vaste boekenprijs niet schendt. Deze afspraken komen er in het kort op neer dat boeken pas na 2 jaar mogen worden afgeprijsd mits het meer dan 12 maanden geleden is dat u het laatste exemplaar van de betreffende titel hebt ingekocht.

De percentages die het SAB adviseert, zijn onder andere gebaseerd op de verschillen in brutowinst per boeksoort bij inkoop en op de verkooppotentie van de voorraad. Dit komt omdat de ontvangen korting per boeksoort varieert en de gemiddelde korting die u ontvangt bij bijvoorbeeld schoolboeken vaak anders is dan die bij algemene boeken. Onder de noemer algemene boeken valt het merendeel van het christelijke boekenassortiment. Daarnaast speelt ook de verkooppotentie van de voorraad een rol; de klant zal eerder een roman willen kopen die al twee jaar op de plank staat dan een schoolboek waar al weer een nieuwe editie van is verschenen. Bij wetenschappelijke boeken liggen de afschrijvingspercentages hoger dan bij algemene boeken als gevolg van de lagere inkoopmarge. Bij ramsj speelt de korte levensduur een rol. Hier is het aanbevolen om al na een half jaar met afschrijven te beginnen.

Het SAB geeft geen advies omtrent het afwaarderen van de multimedia die u in voorraad hebt. De levensduur van multimedia is zo onzeker dat daar geen goede uitspraken over te doen zijn. Multimedia wordt regelmatig snel na de introductie in prijs verlaagd uit concurrentieoverwegingen. De cd-rom’s die het goed doen in de christelijke boekenmarkt zoals de verschillende bijbel cd-rom’s hebben daarentegen juist een zeer lange levensduur.


Reservevorming

Van groot belang is dat de reserve die ontstaat door de fiscale afwaardering niet onaangesproken blijft. De fiscus kan dan de conclusie trekken dat de reserveringen te hoog zijn.Het probleem is dat de reserve vaak met de voorraad meegroeit zonder dat er zichtbare onttrekkingen plaatsvinden. Die vinden echter in de vorm van margecorrecties wel plaats. Onder margecorrecties vallen posten als geconstateerde derving, verleende kortingen en prijsverlagingen. Veel boekverkopers laten echter na om deze margecorrecties in de fiscale rapportage zichtbaar te maken. In plaats daarvan verwerken zij deze zaken in omzet- en brutowinstcorrecties.
Het nadeel hiervan is dat niet precies duidelijk is hoe hoog de daadwerkelijke toegevoegde waarde is. De toegevoegde waarde is de effectieve brutomarge die wordt besteed aan kosten en rente op eigen en vreemd vermogen.
Tevens valt het tegenover de fiscus te verdedigen dat u bepaalde promotionele acties uit deze reserve financiert, zeker wanneer deze betrekking hebben op de breedte van het assortiment. Ook speciale ramsjacties, zoals de ICOB-acties, die vaak parallel lopen met eigen opruiming kunnen hieruit betaald worden. Gezien de steeds kritischer houding van de fiscus lijkt het dan ook verstandig deze correcties en/of een promotionele bijdrage in ieder geval expliciet in de fiscale rapportage op te nemen.

In het kort komt het er op neer dat de fiscale rapportage duidelijk en doorzichtig moet zijn.Op deze manier kuntu uit uw winst- en verliesrekening goed aflezen wat uw "zuivere” toegevoegde waarde is. Bovendien heeft u meteen een duidelijk overzicht van uw reservevorming. Voor een verdere uitwerking van uw reservevorming en waardering van uw voorraad adviseert het SAB dat u contact opneemt met uw accountant.

Tabellen

Onderstaande tabellen geven aan tegen welke waarde van de verkoopprijs exclusief BTW de voorraad op de balans dient te worden opgenomen (en dus niet met welk percentage van de verkoop¬prijs dient te worden verlaagd).

Algemene boeken
Leeftijd Balanswaarde Afschrijvingspercentage
0 tot 1 jaar oud 50% van de verkoopwaarde 50% van de verkoopwaarde
1 tot 2 jaar oud 40% van de verkoopwaarde 60% van de verkoopwaarde
Ouder dan 2 jaar 5% van de verkoopwaarde 95% van de verkoopwaarde

Ramsj-boeken
Leeftijd Balanswaarde Afschrijvingspercentage
0 tot 1/2 jaar oud 50% van de verkoopwaarde 50% van de verkoopwaarde
1/2 tot 1 jaar oud 25% van de verkoopwaarde 75% van de verkoopwaarde
Ouder dan 1 jaar 5% van de verkoopwaarde 95% van de verkoopwaarde

Wetenschappelijke boeken
Leeftijd Balanswaarde Afschrijvingspercentage
0 tot 1 jaar oud 45% van de verkoopwaarde 55% van de verkoopwaarde
1 tot 2 jaar oud 35% van de verkoopwaarde 65% van de verkoopwaarde
Ouder dan 2 jaar 5% van de verkoopwaarde 95% van de verkoopwaarde

Schoolboeken
Leeftijd Balanswaarde Afschrijvingspercentage
0 tot 1 jaar oud 70% van de verkoopwaarde 30% van de verkoopwaarde
Ouder dan 1 jaar 5% van de verkoopwaarde 95% van de verkoopwaarde

Auteur: Service- en Adviesbureau voor de Boekhandel